Porady Prawne Warszawa
Newsletter
strona główna Prawo cywilne Zwrot świadczeń z umowy dzierżawy

Zwrot świadczeń z umowy dzierżawy

Michał Gruchacz
Autor: Michał Gruchacz
Magister prawa
Aplikant radcowski

Mieszkam na stałe za granicą. Moja mama ze względu na stan zdrowia została ubezwłasnowolniona, opiekunem prawnym jest jej brat. Kilka lat temu brat mamy (opiekun prawny) zawarł w jej imieniu umowę dzierżawy gruntów rolnych (20 ha) na 25 lat. Umowa ta została tylko podpisana przez dzierżawce i opiekuna prawnego, ale nigdy nie została przedstawiona dla sądu rodzinnego a co za tym idzie nigdy nie została zatwierdzona przez sąd rodzinny. Czy ta umowa jest ważna? Czy mogą z tego względu wynikać jakieś ewentualne roszczenia w stosunku do opiekuna prawnego ze strony dzierżawcy? Czy można uznać te umowę po prostu za nieważną (nigdy żadne przelewy za dzierżawę nie były przekazywane)?

Zgodnie z treścią art. 175 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego: do opieki nad ubezwłasnowolnionym całkowicie stosuje się odpowiednio przepisy o opiece nad małoletnim z zachowaniem przepisów poniższych. Z kolei art. 156 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego  stanowi, że: opiekun powinien uzyskiwać zezwolenie sądu opiekuńczego we wszelkich ważniejszych sprawach, które dotyczą osoby lub majątku małoletniego.
 
Wobec powyższego należy stwierdzić, że opiekun osoby ubezwłasnowolnionej całkowicie jest zobowiązany do uzyskania zezwolenia sądu opiekuńczego na zawarcie umowy dotyczącej ważniejszych spraw odnoszących się do majątku osoby ubezwłasnowolnionej całkowicie. Zawarcie umowy dzierżawy 20 ha gruntów rolnych na okres 25 lat należy uznać za sprawę wymagającą uzyskania przez opiekuna zezwolenia sądu opiekuńczego.
 
Należy stwierdzić, że wspomniana umowa dzierżawy jest bezwzględnie nieważna. Zgodnie z treścią art. 58 § 1 kodeksu cywilnego: czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obejście ustawy jest nieważna, chyba że właściwy przepis przewiduje inny skutek, w szczególności ten, iż na miejsce nieważnych postanowień czynności prawnej wchodzą odpowiednie przepisy ustawy.
 
Warto wskazać, że czynność prawna (umowa dzierżawy) jest nieważna od samego początku. Nieważna umowa jest dotknięta ową nieważnością już w chwili jej zawarcia i nie wywołuje tym samym żadnych skutków prawnych. Konsekwencją nieważności bezwzględnej umowy jest obowiązek zwrotu przez strony umowy wszystkiego co uzyskały w wyniku realizacji zawartej umowy tzw. wzajemny zwrot świadczeń. 
 
Wobec tego jeżeli dzierżawca do chwili obecnej nie dokonywał żadnych opłat  za wykonywanie dzierżawy (nie opłacał czynszu dzierżawnego) nie może dochodzić od drugiej strony zwrotu żadnych świadczeń.
Masz problem natury prawnej? Zadaj pytanie naszym specjalistom


Dodaj komentarz
Opinie klientów
Szybka i rzeczowa porada oparta o aktualnie obowiązujące przepisy prawa. W mojej ocenie jeden z lepszych prawników w Warszawie, porady prawne są j...
Zosia
Pragnę bardzo podziękować Panu Dariuszowi za skuteczne i sprawne poprowadzenie mojej sprawy o podział majątku dorobkowego.
Mieczysław
Najczęściej komentowane
W pierwszej kolejności powinien Pan pamiętać, iż zgodnie z art. 125 Kodeksu...
Zgodnie z art. 991 Kodeksu cywilnego zstępnym, małżonkowi oraz rodzicom spadkodawcy,...
Z dniem 1 stycznia 2015 roku weszły w życie znowelizowane przepisy Ustawy prawo...
Już w 2014 roku sędziowie SN uznali, że straż miejska ma kompetencje do kierowania...
Zezwolenia na pobyt czasowy w celu prowadzenia działalności gospodarczej udziela...
Z przesłanych dokumentów wynika, iż we wrześniu 2014 roku doręczono Pani...